عناوین مهم :
دوشنبه 04 بهمن 1400 08:10

پایگاه تحلیلی الفباخبر

مرجع اخبار اقتصادی-اجتماعی

ALEFBAKHABAR.com

آخرین عناوین
رئیس جمهور ارمنستان استعفا کرد پرداخت تسهیلات به حقوق بگیران شاغل از شعب، تا سقف یک میلیارد ریال بر اساس اعتبارسنجی آشنایی با انواع وام های بانک ملت شرایط لازم و جزئیات 100 میلیون تومان وام نقدی بانک توسعه تعاون جای خالی بیمه نامه سرمایه گذاری هنری درکشور وام قرض الحسنه 30 میلیون تومانی بانک رسالت به چه کسانی تعلق می‌گیرد؟ توضیحات رییس سازمان توسعه تجارت درباره برگشت خوردن محصولات کشاورزی ایران زمین پیشرو در خدمات نوین آلودگی هوای تهران/ از تردد غیرضرور پرهیز کنید زمین قلعه‌ فلک‌الافلاک نشست کرده است آمریکا: یک کشتی از ایران به سمت حوثی‌های یمن را توقیف کردیم محکومیت یک زن در کره شمالی به جرم نجات کودکش از آتش کاهش ۲۲ درصدی ذخایر آب سدها نسبت به سال گذشته شکست سنگین تیم ملی فوتبال زنان ایران مقابل چین افشاگری یک نماینده مجلس: می‌خواهیم وزرا را استیضاح کنیم، اما اصلا اجازه نمی‌دهند/ به اشکال مختلف ما را تحت فشار قرار می‌دهند شرایط تهاتر کالا میان پاکستان و ایران فراهم شد نحوه دریافت وام 100 میلیون تومانی بانک شهر + مبلغ اقساط مدارک لازم برای دریافت وام بانک رفاه بلاتکلیفی پرداخت سود سهام عدالت سال ۱۳۹۹ مقام معظم رهبری در دیدار مداحان: نباید برای جذب جوان، از برخی آهنگ‌ها و نواهای نامناسب استفاده شود/مداحی، موسیقیِ پاپ نیست
پر بازدید ها
حذف یارانه برق پرمصرف ها از امروز معاون برنامه‌ریزی، توسعه مدیریت و منابع بیمه سرمد منصوب شد ۳۰ درصد واحد های مسکن ملی ۴۰ متری است این کشور وام با ارز دیجیتال می دهد دکل‌های مخابراتی خطری ندارند آخرین وضعیت برنامه دولت و طرح مجلس برای حذف ارز ۴۲۰۰/ میرتاج‌الدینی: منابع تبصره ۱۴ برای حمایت از اقشار ضعیف کافی نیست «هرمشتری یک کیوآرکد» در بیمه کوثر جریان برفگیر شدن کامیون‌ها در گمرک/ اختلال در تجارت شکل کارت ماشین عوض می شود جزئیات برگزاری مانور دریایی ایران، روسیه و چین در اقیانوس هند ورود ناظران شرعی به کمیته تطبیق بانکها رقابت ۱ میلیون نفر برای ۱۲ هزار خودرو 7 هزار کامیون معطل ناهماهنگی ها با گمرک سهمیه بنزین بهمن چه کسانی واریز نشد؟/ سهمیه جدید بنزین چه زمانی توزیع می‌شود؟ راه‌اندازی رمزارز ملی پس از تصویب در شورای پول و اعتبار
کلمات کلیدی

قرارداد سوآپ گاز با ترکمنستان؛ بزرگنمایی یا واقعیت؟


قرارداد-سوآپ-گاز-با-ترکمنستان-بزرگنمایی-یا-واقعیت
الفباخبر - گروه یادداشت: كل ترانزيت گاز تركمنستان از مسير ايران، روزانه 5 ميليون متر مكعب است يعني كمي بيش از نيم درصد از كل توليد گاز ايران! حق سوآپ ايران از اين نيم درصد، آنقدر ناچيز است كه بعيد است نقش چنداني در تامين گاز پنج استان شمالي كشور هم داشته باشد.

به گزارش الفباخبر ، حميدرضا شكوهي نوشت: قرارداد سه‌جانبه سوآپ گاز از تركمنستان به جمهوري آذربايجان از خاك ايران كه يكشنبه امضا شد، اگرچه در نگاه اول، رخدادي مثبت است و از هرگونه تعامل با كشورهاي ديگر از جمله همسايگان بايد استقبال كرد، اما از منظري دقيق‌تر و فراتر از بزرگنمايي‌هاي معمول، مي‌توان زواياي كمتر ديده‌شده از اين قرارداد را هم مورد بررسي قرار داد تا به قضاوت دقيق‌تري برسيم. 

ابتدا بايد توجه داشته باشيم كه رابطه گازي ايران و تركمنستان رابطه خوبي نبوده و اين قرارداد در چنين شرايطي امضا شده است. در زماني كه جواد اوجي، وزير نفت فعلي، مديرعامل شركت ملي گاز بود، تركمن‌ها هر سال اول ژانويه، قيمت گاز صادراتي به ايران را افزايش مي‌دادند و از آنجا كه ايران در سرماي زمستان چاره‌اي جز تامين گاز به هر قيمتي براي استان‌هاي شمالي نداشت، به اجبار تن به مطالبه تركمن‌ها مي‌داد.

آنها در سال‌هاي متوالي در دولت احمدي‌نژاد هر سال قيمت گاز را افزايش دادند؛ به‌طوري‌كه در سال 1384 با قطع گاز موفق به افزايش 55 درصدي قيمت گاز شدند.

در سال 1386 در گام اول موفق به افزايش 87 درصدي قيمت گاز و در گام دوم موفق به افزايش 5/2 برابري قيمت گاز شدند. اين روند تا پايان دولت احمدي‌نژاد ادامه يافت و قيمت گاز صادراتي تركمنستان به ايران 9 برابر شد!

در زمان دولت روحاني و وزارت بيژن زنگنه، تركمن‌ها دوباره گاز ايران را قطع كردند كه با سفر بيژن زنگنه به عشق‌آباد و ديدارش با رييس‌جمهور تركمنستان، جريان گاز دوباره وصل شد.

بهانه آنها براي قطع گاز، بدهي انباشته شركت گاز ايران به تركمن گاز بود كه حدود 70 درصد آن از سال 1390 به‌ جا مانده بود. اما اين آخرين بار بود كه ايران مجبور به پذيرش خواست تركمنستان براي افزايش قيمت گاز مي‌شد چراكه با دستور زنگنه، تكميل خط لوله انتقال گاز نكا براي تامين گاز مناطق شمالي كشور، تسريع شد و سال بعد كه تركمنستان دوباره صادرات گاز را متوقف كرد، ايران تن به خواست اين كشور نداد چون نيازي به گاز آنها نداشت.
 
اين موضوع و البته بدهي گازي ايران، موجب ناراحتي تركمن‌ها شد... چراكه عادت داشتند هر سال پول بادآورده‌اي از راه افزايش ناگهاني قيمت گاز صادراتي به ايران به دست بياورند. به همين دليل در شرايطي كه توافق شده بود ايران پول گاز تركمنستان را پرداخت كند، تركمنستان به ديوان داوري شكايت كرد تا پول بيشتري بگيرد. 
 
نكته جالب اينجاست كه روز چهارم تيرماه 99 كه راي دادگاه اعلام شد، ايران به پرداخت غرامت به طرف مقابل محكوم نشد و تنها محكوم به پرداخت بدهي خود به تركمنستان شد كه پيش از آن هم اين بدهي را پذيرفته بود. ضمن اينكه اين بدهي، در عمل تبديل به يك وام كم‌بهره جذاب ارزي شده بود!
 
همزمان ايران هم بابت اشكال در كميت و كيفيت گاز دريافتي و جريمه قطع گاز توسط طرف تركمن، شكايتي مطرح كرد كه ديوان داوري به نفع ايران راي صادر كرد و تركمنستان مجبور به پرداخت 150 ميليون دلار جريمه به ايران شد؛ رقمي كه تركمن گاز حاضر به پذيرش آن در مذاكرات با ايران نبود!
 
مجموع اين مسائل موجب شد روابط ايران و تركمنستان در حوزه انرژي تيره شود به حدي كه وقتي وزير نفت جديد ايران به عشق آباد رفت، حتي همتاي تركمن او هم حاضر به پذيرش او نشد و اوجي مجبور به گفت‌وگو با مقامي پايين تر شد.
 
  در ميانه چنين روابط تيره‌اي، به نظر مي‌رسد نقش اصلي را در انعقاد قرارداد سوآپ گاز تركمنستان از مسير ايران، جمهوري آذربايجان ايفا كرده است.
 
حالا ايران مي‌تواند به جاي آنكه بابت سوآپ گاز تركمنستان مبلغي بگيرد، بخشي از 1.5 تا 2 ميليارد مترمكعب گاز انتقالي سالانه را به عنوان حق سوآپ بردارد و در استان‌هاي شمالي كشور كه دوباره ممكن است با كمبود گاز مواجه شوند مصرف كند.
 
سهم ايران از سوآپ گاز نامشخص است اما مروري بر ارقام نشان مي‌دهد رقم بزرگي نيست. توليد روزانه گاز ايران حدود 800 ميليون متر مكعب است اما كل ترانزيت گاز تركمنستان از مسير ايران، روزانه 5 ميليون متر مكعب است يعني كمي بيش از نيم درصد از كل توليد گاز ايران!
 
حق سوآپ ايران از اين نيم درصد، آنقدر ناچيز است كه بعيد است نقش چنداني در تامين گاز پنج استان شمالي كشور هم داشته باشد.
 
در چنين شرايطي تبليغاتي شبيه اينكه اين قرارداد، جايگاه ايران را در بازار جهاني انرژي ارتقا مي‌دهد شبيه شوخي است!
 
مهم‌ترين فايده اين قرارداد، بزرگنمايي آن در شرايط سكون فعلي است كه نشان دهد گويي كار مهمي انجام شده اما واقعيت همان است كه آمار و ارقام نشان مي‌دهد!
 
منبع: اعتماد 

انتهای پیام


تاریخ انتشار: سه شنبه 09 آذر ماه 1400 - 15:27
نظرات کاربران
بیمه پارسیان آذر بانک سامان دی 1400 بیمه کوثر بیمه پاسارگاد بنر بیمه دی بانک توسعه تعاون بانک دی بیمه آسیا جدید بیمه سینا